Hỏi đáp luật

Đời sống số ·

Chủ Facebook "Thành Lê Lai" bị bắt vì đăng video bịa đặt: câu view kiểu này có thể ngồi tù tới 7 năm

Ngày 17/11, Công an TPHCM bắt Phan Tấn Thành, chủ tài khoản Facebook "Thành Lê Lai", vì đăng video xuyên tạc, bịa đặt để câu tương tác. Người quản lý TikTok "Hảo Hán Mini" cũng bị bắt.

Nguoi dan ong doc tin tuc tren dien thoai vao ban dem

Quay video bịa đặt để câu view, câu tương tác rồi bán hàng. Nghe thì quen thuộc, vì mạng xã hội đầy những clip như vậy mỗi ngày. Nhưng ngày 17/11, Công an TPHCM đã bắt tạm giam chủ tài khoản Facebook "Thành Lê Lai" vì chính hành vi này. Đây không còn là chuyện bị khóa tài khoản hay gỡ video nữa, mà là chuyện hình sự.

Chuyện gì đã xảy ra?

Ngày 17/11, Phòng Cảnh sát hình sự Công an TPHCM cho biết đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam Phan Tấn Thành (sinh năm 1977, ngụ phường Bến Thành) về tội "Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân".

Qua nắm tình hình trên không gian mạng, công an phát hiện tài khoản Facebook "Thành Lê Lai" thường xuyên đăng tải các video có nội dung xuyên tạc, sai sự thật, xâm phạm uy tín của cơ quan, tổ chức và danh dự, quyền lợi hợp pháp của cá nhân. Vào cuộc xác minh, công an xác định Phan Tấn Thành là người trực tiếp tạo lập và quản trị trang Facebook này.

Tại cơ quan công an, Thành thừa nhận đã tự quay và đăng tải các video trên. Toàn bộ nội dung đều do bị can tự tưởng tượng, bịa đặt nhằm mục đích gây sự chú ý, thu hút tương tác để phục vụ hoạt động kinh doanh cá nhân trên mạng.

Liên quan đến vụ án, cơ quan điều tra cũng khởi tố bị can, bắt tạm giam Phan Hiếu Thịnh (sinh năm 2002, ngụ xã Nhà Bè), người quản lý tài khoản TikTok "Hảo Hán Mini" (ID: @haohanminivietnam), do có dấu hiệu của tội "Đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông".

Đăng video bịa đặt thì bị xử lý thế nào?

Mức độ xử lý phụ thuộc vào tính chất và hậu quả của hành vi.

Tội lợi dụng các quyền tự do dân chủ được quy định tại Điều 331 Bộ luật Hình sự. Khung thứ nhất là phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Nếu phạm tội gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội thì bị phạt tù từ 2 năm đến 7 năm.

Tội đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông được quy định tại Điều 288 Bộ luật Hình sự. Khung thứ nhất là phạt tiền từ 30 - 200 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.

Chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự, người đăng tin sai sự thật trên mạng xã hội vẫn có thể bị phạt hành chính từ 10 - 20 triệu đồng. Mức phạt này áp dụng cho hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân.

Người chia sẻ lại video giả có bị liên đới không?

Có thể. Người chia sẻ lại video bịa đặt cũng có thể bị phạt hành chính nếu nội dung chia sẻ là thông tin sai sự thật. Nếu việc phát tán có hệ thống, có tổ chức hoặc gây hậu quả nghiêm trọng, người chia sẻ có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự tùy theo vai trò trong vụ việc.

Nút "chia sẻ" không phải là lá chắn pháp lý. Trước khi chia sẻ một video tố cáo, bóc phốt hay "sự thật động trời", hãy tự hỏi: mình có kiểm chứng được nội dung này không? Nếu câu trả lời là không, tốt nhất đừng chia sẻ.

Đăng gì trên mạng thì an toàn?

Ba nguyên tắc đơn giản giúp bạn tránh rắc rối pháp lý trên mạng xã hội.

Thứ nhất, chỉ đăng những gì mình biết chắc là đúng, hoặc ghi rõ đó là ý kiến cá nhân, trải nghiệm cá nhân. Đừng biến suy đoán thành khẳng định.

Thứ hai, không bịa đặt chuyện về người khác, cơ quan, tổ chức để câu view, dù là "nói cho vui" hay "chỉ để bán hàng". Động cơ kiếm tiền từ nội dung bịa đặt không làm nhẹ tội, mà còn là tình tiết bất lợi.

Thứ ba, khi thấy một video tố cáo gây sốc, đừng vội tin và đừng vội chia sẻ. Thông tin càng sốc thì càng cần kiểm chứng kỹ.

Tự do ngôn luận không có nghĩa là tự do bịa đặt. Vụ "Thành Lê Lai" là lời nhắc rõ ràng: một video vài phút quay bằng điện thoại có thể đổi lấy nhiều năm tù.